भारताच्या BRICS अध्यक्षपदाच्या काळात गेल्या एका वर्षात, संवाद, सहभाग आणि सहकार्य वाढवण्यासाठी अनेक महत्त्वपूर्ण उपक्रम हाती घेण्यात आले. परराष्ट्र मंत्रालयाने (MEA) मंगळवारी ब्रिक्स शिखर परिषदेपूर्वी संपूर्ण भेटीची झलक शेअर केली.

परराष्ट्र मंत्रालयाने सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म 'X' वर सांगितले की, भारताच्या BRICS चेअरमनशिपने लवचिकता, नाविन्य, सहकार्य आणि स्थिरता निर्माण करण्यावर भर देऊन संवाद आणि प्रतिबद्धतेचे पूर्ण वर्ष पूर्ण केले आहे.

मंत्रालयाच्या मते, हे चार स्तंभ भारताच्या BRICS अध्यक्षपदाच्या प्राधान्यक्रमांची व्याख्या करतात. या माध्यमातून सदस्य देशांमधील समान आव्हानांवर चर्चा करणे, परस्पर सहकार्य मजबूत करणे आणि विकासाच्या नवीन संधी शोधण्यावर भर देण्यात आला.

परराष्ट्र मंत्रालयाने ब्रिक्स शिखर परिषदेपूर्वी वर्षभरातील उपक्रम आणि उपक्रमांवर प्रकाश टाकणारा व्हिडिओही शेअर केला आहे. यामध्ये भारताच्या अध्यक्षपदाच्या काळात विविध क्षेत्रात केलेल्या प्रयत्नांची आणि सहकार्याची दिशा समोर ठेवण्यात आली आहे.

'भविष्य आगाऊ ठरवले जात नाही, आम्ही ते तयार करतो' अशा संदेशाने क्लिप सुरू होते. आजच्या अनिश्चित काळातही संवादातून समस्या सोडवण्यासाठी लोकांना प्रेरणा देणाऱ्या शक्तीबद्दल ते बोलते. ही शक्ती एकात्मतेतून आणि एकत्रितपणे पुढे जाण्यातून येते, असे स्पष्ट केले आहे.

क्लिपमध्ये, दोन दशकांपूर्वी सुरू झालेली आकांक्षा एका सुंदर नात्यात बदलताना दिसत आहे. ब्रिक्स, जी पूर्वी 4 देशांची युती होती, त्यात आता 11 देशांचा समावेश झाला आहे. भारत चौथ्यांदा अध्यक्षपद भूषवत आहे.

ज्याचा उद्देश भारताच्या नेतृत्वाखाली जागतिक संकटांना तोंड देण्याची क्षमता, तंत्रज्ञान आणि नवीन उपायांसह लवचिकता, सदस्य देशांमधील भागीदारीसह सहकार्य आणि दीर्घकालीन आणि सर्वसमावेशक विकासासह स्थिरता जोडणे हे आहे. आतापर्यंत सदस्य देशांच्या 30 शहरांमध्ये 400 हून अधिक ब्रिक्स बैठका झाल्या आहेत.

भारतात ही जबाबदारी कोणत्याही एका राज्याने नाही तर अनेक राज्यांनी वेगवेगळ्या वेळी उचलली आहे. या एका वर्षात भारताने संवादाला सुंदर आकार दिला आहे.

MEA ने या व्हिडिओमध्ये कमळाच्या आकाराचा लोगो परिभाषित केला आहे. त्यांच्या मते, पहिला खांब (पहिली पाकळी) जमिनीशी जोडून लवचिकता टिकवून ठेवते, ज्यामध्ये कोणतीही प्रतिकूल परिस्थिती लक्षात येताच प्रत्येकजण जोखीम दूर करण्याचा प्रयत्न करू लागतो. त्याचा दुसरा स्तंभ नावीन्यपूर्णतेवर केंद्रित आहे. या अंतर्गत, स्टार्ट अप निधी प्रदान केला जातो आणि नवीन कल्पनांना भरभराटीची संधी दिली जाते.

तिसरा स्तंभ सहकार्याने पुढे जाण्याची प्रेरणा देतो. या अंतर्गत पुढे जाण्याचा विचार महत्त्वाचा आहे. स्वत:ला इतकं उंच करायचं की आवाज दूरवर ऐकू येईल. उद्दिष्ट स्पष्ट आहे की ग्लोबल साउथला केवळ ऐकण्याची गरज नाही तर नेतृत्व करण्याची देखील गरज आहे. चौथा स्तंभ स्थिरता आणि शाश्वत विकासाच्या दिशेने प्रगतीला प्रेरणा देतो. लोकांना हरित आणि स्वच्छ ऊर्जा मिळावी, हा विचार आहे.

ब्रिक्स अध्यक्षपदाच्या कार्यकाळात भारताने जागतिक दक्षिणेचा आवाज मजबूत करण्यावर आणि विकसनशील देशांच्या समान हिताच्या मुद्द्यांना महत्त्व देण्यावर भर दिला आहे. बदलत्या जागतिक परिस्थितीत BRICS देशांमधील आर्थिक, तांत्रिक, सामाजिक आणि धोरणात्मक सहकार्य वाढल्याने या गटाची भूमिका अधिक महत्त्वाची ठरते.