नवी दिल्ली: आज देशभरात भगवान श्रीकृष्णाची जयंती साजरी होत आहे. घरोघरीपासून मंदिरापर्यंत भाविक भक्तीभावात तल्लीन झाले आहेत. जन्माष्टमीला कृष्णाष्टमी, गोकुळाष्टमी, कृष्ण जयंती आणि अष्टमी रोहिणी या नावांनीही ओळखले जाते. भाद्रपद महिन्यातील कृष्ण पक्षातील अष्टमीला हा सण साजरा केला जातो. धार्मिक मान्यतेनुसार या दिवशी भगवान विष्णूंनी श्रीकृष्णाच्या रूपात आठवा अवतार घेतला होता. द्रिक पंचांगानुसार, यावर्षी श्रीकृष्णाची ५२५३ वी जयंती साजरी होत आहे.

जन्माष्टमीला बाल स्वरूपाच्या लाडू गोपाळाची विशेष पूजा केली जाते. भक्त उपवास करतात, मंदिरे आणि प्रार्थनास्थळे सजवतात आणि रात्री परमेश्वराची जयंती साजरी करतात. या वेळी भजन-कीर्तन आणि कान्हाच्या मंत्रोच्चाराने घराघरातील वातावरण भक्तिमय होते. अनेक भक्त भगवंताच्या जन्माची वाट पाहत मध्यरात्रीपर्यंत जागे राहतात. लाडू गोपाळांना पंचामृताने आंघोळ करून नवीन वस्त्रे, मुकुट आणि दागिने घातले जातात. यानंतर त्यांना झुल्यात बसवून झुलवले जाते. आज रात्रीच्या पूजेचा शुभ मुहूर्त, आवश्यक साहित्य, पूजा पद्धती आणि विशेष उपाय जाणून घेऊया.

कृष्ण जन्माष्टमी 2026 शुभ मुहूर्त

भाद्रपद कृष्ण अष्टमी तिथी 4 सप्टेंबर रोजी पहाटे 2:25 वाजल्यापासून सुरू झाली असून ती 5 सप्टेंबर रोजी पहाटे 12:13 पर्यंत चालणार आहे. आज श्री कृष्ण जन्मोत्सवासाठी मध्यरात्री पूजेची वेळ 11:57 ते 12:42 पर्यंत आहे. म्हणजेच भक्तांना पूजेसाठी एकूण 45 मिनिटांचा शुभ वेळ मिळणार आहे. या वेळी लाडू गोपाळांची जयंती साजरी केली जाईल.

श्रीकृष्णाचा जन्म रोहिणी नक्षत्रात झाला असे मानले जाते. पंचांगानुसार आज रोहिणी नक्षत्र दुपारी १२:२९ वाजता सुरू झाले असून ते रात्री ११:०४ पर्यंत राहील. पूजेच्या वेळी रोहिणी नक्षत्राची उपस्थिती देखील विशेष मानली जाते.

कृष्ण जन्माष्टमीची पूजा साहित्य

लाडू गोपाळांच्या पूजेसाठी व शृंगारासाठी बालगोपालाची मूर्ती, झुला, नवीन वस्त्र, मुकुट, बासरी, मोरपंख, चंदन, रोळी, अक्षत, धूप, दिवा, कापूर, फुले ठेवावीत. अभिषेकासाठी दूध, दही, तूप, मध आणि गंगाजल यापासून पंचामृत तयार करा. लोणी-मिश्री, कोथिंबीर, फळे, मिठाई, सुपारी यांचा नैवेद्यात समावेश करता येईल. प्रसादात तुळशीच्या डाळीचा समावेश करणे देखील शुभ मानले जाते. पुजेचे सर्व साहित्य अगोदर तयार केल्यास मध्यरात्री कोणतीही अडचण येणार नाही.

कृष्ण जन्माष्टमीला अशा प्रकारे श्रीकृष्णाची पूजा करा.

पूजेच्या दिवशी सकाळी स्नान करावे, स्वच्छ वस्त्र परिधान करावे व सात्विक भोजन करताना उपवासाची शपथ घ्यावी. यानंतर पूजास्थळ आणि मंदिर स्वच्छ करून सजवा आणि लाडू गोपाळासाठी झुला तयार करा.

रात्री जन्माच्या वेळी सर्व प्रथम भगवानांना गंगाजलाने स्नान करावे. यानंतर त्यांना पंचामृताने अभिषेक करून नवीन वस्त्रे, मुकुट, बासरी, मोराची पिसे आणि चंदनाने सजवा. मग त्यांना झुल्यात बसवून भक्तिभावाने झुलवा. लोणी-मिश्री, धने पंजिरी, पंचामृत आणि फळे अर्पण करा. नैवेद्यात तुळशीची पाने ठेवायला विसरू नका. शेवटी उदबत्ती पेटवून आरती करावी, आपल्या चुकांची क्षमा मागावी आणि प्रसाद वाटून उपवास सोडावा. यानंतर कुटुंबातील सदस्य प्रसाद स्वीकारू शकतात.

या दिव्य मंत्रांचा जप करा

कृष्णाय नमः क्रीम

ऊँ देवीकंदनाया विधामहे वासुदेवाया विधामहे तन्नो कृष्ण: प्रचोदय

ओम क्लिम कृष्णाय नमः

ओम गोकुळ नाथा

ओम नमः श्री गोविंदाय नमः

कृष्ण जन्माष्टमी उपाय

1. जन्माष्टमीच्या रात्री लाडू गोपाळांच्या जयंतीनंतर केशर मिसळलेल्या दुधाने अभिषेक करावा. यामुळे घरात सुख, समृद्धी आणि समृद्धी येते, अशी धार्मिक धारणा आहे.

2. रात्री श्रीकृष्णाला सुपारी अर्पण करणे शुभ मानले जाते. असे मानले जाते की दुसऱ्या दिवशी त्याच पानावर श्रीयंत्र बनवून तिजोरीत किंवा पैसा ठेवलेल्या ठिकाणी ठेवल्यास आर्थिक अडचणी कमी होतात.