निवडणूक आयोगाने पक्षाचे 'जोडाफूल' निवडणूक चिन्ह गोठवल्यानंतर निर्माण झालेल्या राजकीय गोंधळाच्या पार्श्वभूमीवर कलकत्ता उच्च न्यायालयाकडून 'कालीघाट तृणमूल' (म्हणजे ममता बॅनर्जी गट) साठी एक मोठी आणि दिलासादायक बातमी समोर आली आहे. निवडणूक चिन्हातील बदलाचा पक्षाच्या बँक खात्यांच्या वापरावर कोणताही परिणाम होणार नाही, असे उच्च न्यायालयाचे न्यायमूर्ती सौगता भट्टाचार्य यांच्या एकल खंडपीठाने स्पष्ट केले आहे. याचा अर्थ पक्ष आपली तीन मुख्य बँक खाती पूर्वीप्रमाणेच चालू ठेवू शकतो.

निवडणूक आयोगाने निवडणूक चिन्हात केलेला हा बदल केवळ आगामी पोटनिवडणुकांपुरता मर्यादित असल्याचेही न्यायालयाने आपल्या टिप्पणीत म्हटले आहे. त्यामुळे सध्या बँक खात्यांच्या आर्थिक व्यवस्थापनावर त्याचा कोणताही परिणाम होणार नाही.

बँक खात्यातून पैसे कसे काढता येतील?

कोलकाता उच्च न्यायालयाच्या या नवीन आदेशानुसार, तृणमूल काँग्रेसच्या तीन बँक खात्यांच्या संचालनासाठी करण्यात आलेल्या अंतरिम व्यवस्थेची अंतिम मुदत आता २९ जानेवारीपर्यंत वाढवण्यात आली आहे. बँक खात्यांमधून पैसे काढण्याची संपूर्ण प्रक्रिया पूर्वीसारखीच राहील:

• दोन अधिकृत स्वाक्षरी: ममता तृणमूल गटाच्या वतीने कोणतेही दोन अधिकृत व्यक्ती चेकवर स्वाक्षरी करतील.


• विशेष अधिकाऱ्याची छाननी: कोर्टाने नियुक्त केलेला विशेष अधिकारी (म्हणजे कलकत्ता उच्च न्यायालयाचे माजी न्यायाधीश सुब्रत तालुकदार) या सर्व धनादेशांची बारकाईने छाननी करेल. विशेष अधिकाऱ्याकडून ग्रीन सिग्नल आणि मंजुरी मिळाल्यानंतरच बँक संबंधित रक्कम भरेल.

न्यायालयाने पुन्हा जुलैचा अंतरिम आदेश वाढवला

हे संपूर्ण प्रकरण प्रथम या वर्षी जुलै महिन्यात न्यायमूर्ती सौगता भट्टाचार्य यांच्या खंडपीठासमोर आले, जेव्हा पक्षाची तीन महत्त्वाची खाती गोठवण्यावरून मोठा वाद निर्माण झाला होता. त्यावेळी उच्च न्यायालयाने निवृत्त न्यायाधीश सुब्रत तालुकदार यांची विशेष अधिकारी म्हणून नियुक्ती करून ३० सप्टेंबरपर्यंत खात्यांचे तात्पुरते व्यवस्थापन करण्याचे आदेश दिले होते.आता न्यायालयाच्या खंडपीठाने 9 जुलैच्या त्याच जुन्या आदेशाची मुदत 29 जानेवारीपर्यंत वाढवली आहे, त्यामुळे ममता बॅनर्जी यांच्या गटाला आपले दैनंदिन आणि कायदेशीर खर्च हाताळण्यात मोठी सोय झाली आहे.

28 वर्षे जुना पक्ष दोन गटात विभागला गेला आणि 'जोडाफूल' झाला

आम्ही तुम्हाला सांगूया की पश्चिम बंगालच्या मुख्यमंत्री ममता बॅनर्जी यांनी 1998 मध्ये काँग्रेसपासून फारकत घेतली आणि 'तृणमूल काँग्रेस' (TMC) ची मजबूत पायाभरणी केली. गेल्या 28 वर्षांपासून 'जोडाफूल' (म्हणजे गवतावरील दोन फुले) हे चिन्ह आणि 'ऑल इंडिया तृणमूल काँग्रेस' हे नाव ममता बॅनर्जींच्या संपूर्ण राजकीय अस्मितेचा मुख्य आधार आहे.

तथापि, 2026 च्या विधानसभा निवडणुकीच्या अवघ्या चार महिन्यांत, ममता बॅनर्जींनी स्थापन केलेला पक्ष ऐतिहासिक संकटातून जात आहे आणि आता व्यावहारिकदृष्ट्या दोन भिन्न गटांमध्ये विभागला गेला आहे:

• Mamata Banerjee faction (Kalighat camp): निवडणूक आयोगाच्या निर्णयानंतर हा गट आगामी पोटनिवडणूक ‘ममता सर्व भारतीय तृणमूल काँग्रेस’ आणि ‘फुटबॉल खेळाडू’ या निवडणूक चिन्हावर लढणार आहे.


• बंडखोर गट (ऋतब्रता बॅनर्जी कॅम्प): पक्षाच्या अन्य बंडखोर गटाला 'डेमोक्रॅटिक तृणमूल काँग्रेस' आणि 'लिफाफा' हे निवडणूक चिन्ह देण्यात आले आहे.

पक्षाचे नाव आणि 28 वर्षे जुने ऐतिहासिक निवडणूक चिन्ह हिसकावून घेतल्यानंतर ममता बॅनर्जी यांनी निवडणूक आयोगाच्या या निर्णयाविरोधात सर्वोच्च न्यायालयात विशेष याचिकाही दाखल केली असून त्यावर याच आठवड्यात सुनावणी होणार आहे.