नवी दिल्ली: भारताचा शेअर बाजार गेल्या वर्षभरात 10% पेक्षा जास्त घसरला आहे, तर पाकिस्तानचा शेअर बाजार याच कालावधीत 3% पेक्षा जास्त वाढला आहे. विरोधाभासी कामगिरीमुळे भारतीय शेअर्सवर वजन असलेल्या आणि पाकिस्तानच्या बाजाराला पाठिंबा देणाऱ्या घटकांवर प्रश्न निर्माण झाले आहेत.

तुलनेमध्ये उद्धृत केलेले दोन प्रमुख घटक म्हणजे भारतीय समभागांमधून परदेशी गुंतवणूकदारांचा प्रवाह आणि कच्च्या तेलाच्या वाढत्या किमती, ज्यामुळे कॉर्पोरेट कमाई, महागाई आणि गुंतवणूकदारांच्या भावनांवर परिणाम होऊ शकतो.

विदेशी गुंतवणूकदार भारतीय बाजारातून अब्जावधी पैसे काढतात

2026 मध्ये विदेशी गुंतवणूकदारांची विक्री भारतीय इक्विटींवर दबाव आणण्याचे महत्त्वपूर्ण स्त्रोत आहे. जेव्हा परदेशी पोर्टफोलिओ गुंतवणूकदार बाजारातून पैसे काढून घेतात, तेव्हा सतत विक्रीमुळे शेअर्सच्या किमती कमी होऊ शकतात आणि गुंतवणूकदारांचा आत्मविश्वास कमी होऊ शकतो.

बाजाराच्या अहवालानुसार, विदेशी पोर्टफोलिओ गुंतवणूकदारांनी केवळ सप्टेंबरमध्ये भारतीय समभागांमधून 35,860 कोटी रुपये काढून घेतले. जागतिक अनिश्चितता, अमेरिकेचे वाढलेले व्याजदर आणि कच्च्या तेलाच्या वाढत्या किमती यामुळे गुंतवणूकदारांमध्ये चिंतेचे वातावरण आहे.

या तुलनेत विदेशी गुंतवणूकदारांनी भारतीय बाजारातून $16.4 अब्ज पैसे काढले आहेत. अचूक आकडा मोजला जात असलेल्या कालावधी आणि गुंतवणुकीच्या श्रेणीवर अवलंबून असतो आणि प्रकाशित करण्यापूर्वी अधिकृत बाजार डेटावर त्याची पडताळणी केली पाहिजे.

कच्च्या तेलाच्या किमती $72 वरून $103 प्रति बॅरलपर्यंत वाढतात

कच्च्या तेलाच्या वाढत्या किमती हा आणखी एक घटक आहे जो भारताच्या शेअर बाजारावर परिणाम करू शकतो. उद्धृत तुलना फेब्रुवारी 2026 मध्ये कच्च्या तेलाच्या किंमती प्रति बॅरल सुमारे $72 वर ठेवते, सप्टेंबरमध्ये अंदाजे $103 प्रति बॅरलपर्यंत वाढली.

भारत आपल्या कच्च्या तेलाच्या गरजेचा बराचसा भाग आयात करतो, ज्यामुळे त्याची अर्थव्यवस्था आंतरराष्ट्रीय तेलाच्या किमतीत तीव्र वाढ होण्यास असुरक्षित बनते.

क्रूडच्या उच्च किमतींमुळे देशाचे आयात बिल वाढते आणि रुपया आणि महागाईवर दबाव येऊ शकतो. ते व्यवसायांसाठी वाहतूक, उत्पादन आणि परिचालन खर्च देखील वाढवू शकतात, संभाव्यत: कॉर्पोरेट नफा मार्जिन कमी करू शकतात.

जेव्हा कंपन्यांना भविष्यातील कमाईबद्दल उच्च खर्च आणि अनिश्चिततेचा सामना करावा लागतो, तेव्हा गुंतवणूकदार अधिक सावध होऊ शकतात आणि स्टॉकच्या किमतींवर दबाव वाढवू शकतात. तेलाच्या वाढत्या किमती आणि परदेशी गुंतवणूकदारांची विक्री या दोन्ही गोष्टी भारतीय समभागांवर परिणाम करणारे घटक म्हणून ओळखल्या जातात.

पाकिस्तानचा शेअर बाजार का वाढत आहे?

पाकिस्तानच्या शेअर बाजाराने त्याच एका वर्षाच्या कालावधीत 3% पेक्षा जास्त परतावा दिला आहे, जो भारतीय शेअर्समधील घसरणीशी विपरित आहे.

तथापि, केवळ परताव्याच्या फरकानेच पाकिस्तानच्या बाजारपेठेत वेगळी कामगिरी का झाली हे सिद्ध होत नाही. अर्थपूर्ण तुलना करण्यासाठी समान मोजमाप तारखा, तुलनात्मक निर्देशांक आणि चलन हालचाली, मूल्यांकन, कॉर्पोरेट कमाई, व्याजदर आणि देशांतर्गत आर्थिक परिस्थिती यांचा विचार करणे आवश्यक आहे.

शेअर बाजाराची कामगिरी गुंतवणूकदारांच्या अपेक्षा, चलनविषयक धोरण, कंपनीचा नफा आणि जागतिक भांडवलाचा प्रवाह यासह अनेक घटक प्रतिबिंबित करते. परकीय गुंतवणूकदार क्रियाकलाप आणि तेलाच्या किमती हे महत्त्वाचे विचार आहेत, परंतु ते स्वतंत्रपणे दोन बाजारांमधील संपूर्ण फरक स्पष्ट करत नाहीत.

गुंतवणूकदारांनी काय पहावे

कच्च्या तेलाच्या किमतीची दिशा, विदेशी पोर्टफोलिओ गुंतवणुकीचा प्रवाह, कॉर्पोरेट कमाई आणि जागतिक व्याजदर हे भारतीय समभागांसाठी महत्त्वाचे घटक राहतील.

उर्जेच्या खर्चात सतत वाढ झाल्याने महागाई आणि व्यवसायांवर अतिरिक्त दबाव येऊ शकतो, तर परकीय गुंतवणुकीचा परतावा बाजारातील भावनांना समर्थन देऊ शकतो. तथापि, भविष्यातील कामगिरी देशांतर्गत आणि आंतरराष्ट्रीय घडामोडींच्या संयोजनावर अवलंबून असेल.

अस्वीकरण: या लेखात उद्धृत केलेली बाजाराची तुलना आणि आकडेवारीचे श्रेय सीए अरुण नगरवाल यांना दिले आहे.