करवा चौथ 2026: विवाहित महिलांसाठी करवा चौथचा सण विशेष महत्त्वाचा आहे. या दिवशी स्त्रिया आपल्या पतीच्या दीर्घायुष्य आणि सुखी वैवाहिक आयुष्यासाठी उपवास करतात. लग्नानंतर पहिल्यांदाच करवा चौथ साजरी करणाऱ्या महिलांसाठी या सणाची तयारी आणखी खास असते. मात्र, पहिल्यांदा उपवास करताना सरगी कधी खावी, पूजा कशी करावी, चंद्राला अर्घ्य देण्याची परंपरा काय आहे, असे प्रश्न मनात येऊ शकतात. अशा स्थितीत व्रत करण्यापूर्वी त्याची संपूर्ण पद्धत आणि महत्त्वाच्या गोष्टी जाणून घेतल्या पाहिजेत.

करवा चौथ 2026 तारीख आणि पूजेची वेळ

कार्तिक महिन्यातील कृष्ण पक्षातील चतुर्थी तिथीला करवा चौथचा उपवास केला जातो. व्रताची तिथी, पूजेची शुभ मुहूर्त आणि चंद्रोदयाची वेळ जाणून घेण्यासाठी तुमच्या शहराच्या पंचांगाची मदत घ्या. वेगवेगळ्या शहरांमध्ये चंद्र उगवण्याची वेळ भिन्न असू शकते, म्हणून स्थानिक वेळेनुसार पूजेची तयारी करणे चांगले.

सरगी सकाळी सूर्योदयापूर्वी खाल्ली जाते.

करवा चौथची सुरुवात सरगीपासून होते. परंपरेनुसार स्त्रिया सूर्योदयापूर्वी सरगी खातात आणि त्यानंतर उपवास सुरू करतात. अनेक कुटुंबात सासू सासऱ्यांना सून देतात. यामध्ये फळे, सुका मेवा, मिठाई, दूध, मथरी आणि इतर खाद्यपदार्थांचा समावेश आहे.

प्रथमच उपवास करणाऱ्या महिलांनी एक दिवस आधी सरगीची तयारी करावी. सर्गीमध्ये तुमच्या गरजेनुसार पौष्टिक अन्न आणि पुरेसे द्रव समाविष्ट करणे उपयुक्त ठरू शकते. दिवसभर निर्जला उपवास करण्यापूर्वी आपल्या आरोग्याची काळजी घेणे देखील महत्त्वाचे आहे.

करवा चौथ पूजेसाठी आगाऊ साहित्य गोळा करा

पूजेच्या दिवशी कोणत्याही प्रकारचा त्रास होऊ नये म्हणून आवश्यक साहित्य अगोदरच तयार ठेवा. करवा, पूजा थाळी, दिवा, रोळी, अक्षत, फुले, मिठाई आणि इतर पारंपारिक साहित्याचा वापर करवा चौथच्या पूजेमध्ये केला जातो. निरनिराळ्या प्रदेशांत व कुटुंबांतील पूजेच्या सामुग्रीत थोडाफार फरक असू शकतो.

या दिवशी स्त्रिया पारंपारिक वस्त्रे परिधान करतात आणि सोळा अलंकार करतात. अनेक कुटुंबांमध्ये लग्नानंतरच्या पहिल्या करवा चौथला नववधूसाठी सजवण्याची आणि विशेष पूजा करण्याची परंपरा आहे. तथापि, या प्रथा कुटुंब आणि प्रदेशानुसार बदलू शकतात.

करवा चौथची संध्याकाळी पूजा कशी करावी?

करवा चौथची पूजा संध्याकाळी एका शुभ मुहूर्तावर केली जाते. स्त्रिया पूजेच्या ठिकाणी बसून करवा मातेचे स्मरण करतात आणि परंपरेनुसार व्रत कथा ऐकतात किंवा वाचतात. अनेक ठिकाणी महिला एकत्र बसून पूजा करतात आणि पारंपारिक चालीरीती पाळतात.

जर तुम्ही प्रथमच व्रत पाळत असाल तर तुम्ही तुमच्या कुटुंबातील ज्येष्ठ महिलांकडून पूजा पद्धतीची माहिती घेऊ शकता. त्यामुळे पूजेची तयारी करणे सोपे जाईल.

चंद्र उगवल्यावर असा उपवास सोडा

करवा चौथला चंद्र पाहण्याचे विशेष महत्त्व मानले जाते. रात्री चंद्र उगवल्यानंतर महिला पूजेचे ताट घेऊन चंद्राला अर्घ्य देतात. अनेक कुटुंबांमध्ये चाळणीतून चंद्र आणि नंतर पतीचा चेहरा पाहण्याची परंपराही पाळली जाते. यानंतर पतीच्या हातचे पाणी पिऊन उपवास सोडण्याचा विधी केला जातो.

शहरानुसार चंद्रोदयाची वेळ बदलते. म्हणून, तुमच्या शहराची चंद्रोदयाची वेळ अगोदर जाणून घ्या, जेणेकरून पूजेची योग्य तयारी करता येईल.

करवा चौथ प्रथमच साजरा करणाऱ्या महिलांनी या गोष्टी लक्षात ठेवाव्यात

• पूजा साहित्य आणि कपड्यांची तयारी एक दिवस आधी पूर्ण करा.


• सरगीमध्ये तुमच्या गरजेनुसार पौष्टिक खाद्यपदार्थांचा समावेश करा.


• उपवासाचे नियम आणि पूजेच्या परंपरा तुमच्या कुटुंबाकडून समजून घ्या.


• स्थानिक कॅलेंडरनुसार पूजेसाठी शुभ वेळ तपासा.


• चंद्राला अर्घ्य अर्पण करण्यापूर्वी तुमच्या शहराची चंद्रोदयाची वेळ शोधा.


• उपवासात तुमची प्रकृती बिघडत असेल तर तुमच्या आरोग्याला प्राधान्य द्या.

उपवास करताना आरोग्याकडे दुर्लक्ष करू नका (करवा चौथ 2026)

करवा चौथ हा श्रद्धा आणि परंपरेशी निगडित सण आहे, परंतु उपवास करताना आरोग्याची काळजी घेणे देखील महत्त्वाचे आहे. गर्भवती महिला, मधुमेहाने ग्रस्त लोक आणि नियमित औषधे घेत असलेल्यांनी निर्जला व्रत पाहण्यापूर्वी डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा. उपवासाच्या वेळी चक्कर येणे, अशक्तपणा येणे किंवा मूर्च्छा येणे यासारखी लक्षणे जाणवल्यास ताबडतोब वैद्यकीय मदत घ्या.

करवा चौथच्या उपवासाची तयारी अगोदरच करणे महत्त्वाचे का आहे?

करवा चौथ प्रथमच साजरा करणाऱ्या महिलांसाठी सर्गी, पूजा साहित्य, व्रत कथा, चंद्रपूजा याची माहिती अगोदरच असणे उपयुक्त ठरते. त्यामुळे सणासुदीच्या दिवशी कोणतीही घाई नसून आवश्यक ती सर्व तयारी वेळेत पूर्ण करता येईल. कृपया स्थानिक पंचांगावरून व्रताची तारीख आणि शुभ वेळ निश्चित करा.