फ्रान्समधील महागाई आणि शाळांच्या खराब स्थितीविरोधात शनिवारी लाखो लोक रस्त्यावर उतरले. सरकारने 4.10 लाख आंदोलक आणि संघटनांनी 8 लाख आंदोलकांना सांगितले. पॅरिसमध्ये संघर्ष झाला आणि देशभरात सुमारे 1,000 अटक झाली.

पॅरिस: फ्रान्समध्ये महागाई आणि शाळांची दुरवस्था यावर लोकांचा संताप थांबत नाही आहे. शनिवारी, 24 ऑक्टोबर रोजी राजधानी पॅरिससह अनेक शहरांमध्ये लाखो लोकांनी सरकारविरोधात निदर्शने केली. पॅरिसमधील मोर्चा सुरुवातीला शांततापूर्ण होता, पण सायंकाळपर्यंत पोलिस आणि काही आंदोलकांमध्ये चकमक झाली. जमावाला पांगवण्यासाठी पोलिसांनी लाठीमार, अश्रुधुराचा आणि पाण्याच्या तोफांचा वापर केला. फ्रान्सच्या गृह मंत्रालयाच्या म्हणण्यानुसार, देशभरात सुमारे 1000 लोकांना अटक करण्यात आली आहे. वाढत्या निदर्शनांमुळे अध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रॉन यांच्या सरकारवर दबाव वाढला आहे.

सरकारी आकडेवारी 4.10 लाख आंदोलक दर्शवते, संघटनांनी 8 लाख आंदोलकांचे म्हणणे आहे

शनिवारी फ्रान्समधील विविध शहरांमध्ये मोठमोठे मोर्चे काढण्यात आले. सरकारच्या म्हणण्यानुसार या निदर्शनांमध्ये एकूण 4 लाख 10 हजार लोक सहभागी झाले होते. दुसरीकडे, कामगार संघटना सीजीटीने दावा केला की सुमारे 8 लाख लोकांनी रस्त्यावर उतरून निषेध केला. राजधानी पॅरिसमध्ये पोलिसांनी सुमारे 1 लाख 10 हजार लोकांची उपस्थिती नोंदवली, तर युनियनने येथे आंदोलकांची संख्या 2.5 लाख ठेवली. महागाई कमी करा, शाळांमधील शिक्षकांची कमतरता दूर करा, पोलिसांची कडक कारवाई थांबवा, अशी मागणी लोक करत होते. यामध्ये शालेय विद्यार्थी, शिक्षक, पालक, कर्मचारी आणि वडीलधाऱ्यांचा समावेश होता.

पॅरिसमध्ये शांततापूर्ण मोर्चानंतर हिंसाचार कसा झाला?

पॅरिसमध्ये दुपारी मोठ्या संख्येने लोक रस्त्यावर उतरले. अनेक कुटुंब आपल्या मुलांसह निदर्शनात सहभागी झाले होते. सरकारच्या धोरणांचा आणि पोलिसांच्या कारवाईचा निषेध करणारे बॅनर हातात घेऊन लोक फिरत होते. आंदोलकांनी सांगितले की, त्यांना शांततेने आपले मत मांडण्याचा अधिकार आहे. सुरुवातीला वातावरण सामान्य राहिले, मात्र मोर्चाच्या शेवटच्या भागात काही मुखवटा घातलेले तरुण पोलिसांसमोर आले.

या लोकांनी पोलिसांच्या दिशेने दगड, काचेच्या बाटल्या आणि फटाके फेकले. रस्त्याच्या कडेला ठेवलेल्या डस्टबिनलाही आग लागली. पोलिसांनी प्रथम जमावाला पांगण्याचा इशारा दिला. यानंतर अश्रुधुराचा आणि पाण्याच्या जोरदार तोफांचा वापर करण्यात आला. काही ठिकाणी सुरक्षा कर्मचाऱ्यांनी लाठीमार करून आंदोलकांना मागे ढकलले. अचानक झालेल्या कारवाईने तेथे गोंधळाचे वातावरण निर्माण झाले. अश्रुधुराच्या तडाख्यापासून वाचण्यासाठी अनेक जण आजूबाजूच्या रस्त्यांकडे धावू लागले.

मार्सिले आणि लिऑनसह अनेक शहरांमध्ये पोलिसांशी संघर्ष

हा हिंसाचार केवळ पॅरिसपुरता मर्यादित नव्हता. फ्रान्समधील मार्सेली, लियॉन, लिले, नॅनटेस, टुलुझ आणि इतर शहरांमध्येही निदर्शने झाली. मार्सेलमध्ये काही तरुणांनी कचरा पेटवून रस्ते अडवले आणि पोलिसांवर दगडफेक केली. यानंतर सुरक्षा जवानांनी अश्रुधुराचा वापर केला. ल्योन आणि क्लेरमॉन्ट-फेरांडमध्ये पोलिस आणि आंदोलकांमध्ये चकमकी झाल्याचीही वृत्ते आहेत.

नॅन्टेस आणि नीसमध्ये जमावाला पांगवण्यासाठी जल तोफांचा वापर करण्यात आला. प्रशासनाने काही शहरांतील मुख्य भागात निदर्शने करण्यास आधीच बंदी घातली होती. असे असूनही अनेक लोक तेथे पोहोचण्याचा प्रयत्न करत होते. फ्रेंच अधिकाऱ्यांच्या म्हणण्यानुसार, शनिवारी देशभरात 289 निदर्शने झाली.

पोलिसांच्या कारवाईत दोन जण गंभीर जखमी

शनिवारी झालेल्या आंदोलनात किमान दोन जण गंभीर जखमी झाल्याची माहिती आहे. एक व्यक्ती क्लेरमॉन्ट-फेरांड येथे तर दुसरा टूलूस येथे जखमी झाला. टूलूस येथे एका 20 वर्षीय तरुणाच्या हाताची काही बोटे खराब झाल्याची माहिती समोर आली आहे. मात्र, त्याला कोणत्या शस्त्राने किंवा स्फोटकांमुळे दुखापत झाली याची संपूर्ण माहिती अद्याप स्पष्ट झालेली नाही.

फ्रान्सचे गृहमंत्री लॉरेंट नुनेझ यांनी सांगितले की, अनेक ठिकाणी आंदोलनात सहभागी असलेल्या काही गटांनी पोलिसांवर हल्ला करण्याचा प्रयत्न केला. त्यानुसार पोलिसांनी हिंसाचार रोखण्यासाठी कारवाई केली. त्याचवेळी पोलिसांनी अवाजवी बळाचा वापर केल्याचा आरोप आंदोलक करत आहेत. यापूर्वीही पोलिसांच्या कारवाईत काही तरुण-तरुणी गंभीर जखमी झाल्याची प्रकरणे समोर आली आहेत.

शाळांमध्ये शिक्षकांच्या कमतरतेमुळे आंदोलन सुरू झाले

फ्रान्समध्ये सुरू असलेले हे आंदोलन सप्टेंबरमध्ये शालेय विद्यार्थ्यांच्या नाराजीतून सुरू झाले. पॅरिसच्या आसपासच्या काही हायस्कूलमधील विद्यार्थ्यांनी शिक्षकांची कमतरता आणि खराब इमारतींच्या विरोधात आंदोलन करण्यास सुरुवात केली. अनेक शाळांच्या छतावरून पाणी टपकले, वर्गखोल्यांमध्ये पुरेशा खुर्च्या नसल्या, अभ्यासासाठी आवश्यक सुविधा नसल्याच्या तक्रारी होत्या.

शासनाने शाळांची दुरुस्ती करून शिक्षकांची रिक्त पदे भरावीत, अशी मागणी विद्यार्थ्यांनी केली. हळूहळू इतर शहरातील विद्यार्थीही या चळवळीत सामील होऊ लागले. यानंतर शिक्षक, पालक आणि कामगार संघटनाही त्यांच्या समर्थनार्थ पुढे आल्या. आता शिक्षणाबरोबरच महागाई, बेरोजगारी, पगार, पोलिसांची कारवाई या प्रश्नांचीही या आंदोलनात भर पडली आहे.

महागाईने लोकांच्या अडचणी वाढल्या

दैनंदिन गरजा पूर्ण करणे कठीण होत असल्याचे फ्रान्समध्ये राहणाऱ्या अनेकांचे म्हणणे आहे. इंधन, घरभाडे आणि इतर जीवनावश्यक वस्तूंच्या किमतींबाबत नाराजी वाढली आहे. नोकरदार लोक चांगल्या पगाराची मागणी करत आहेत, तर विद्यार्थी शिक्षण आणि राहणीमानाचा खर्च कमी करण्याची मागणी करत आहेत.