नवी दिल्ली. नोव्हेंबर महिना सुरू झाल्याने सर्वसामान्य नागरिक, व्यापारी आणि वाहनचालकांशी संबंधित अनेक महत्त्वाचे नियम लागू झाले आहेत. या बदलांचा थेट परिणाम दैनंदिन खर्च, वाहतूक आणि व्यवसायाशी संबंधित प्रक्रियांवर होऊ शकतो. एकीकडे सरकारी तेल कंपन्यांनी 19 किलोच्या व्यावसायिक एलपीजी सिलिंडरच्या किंमतीत ₹ 17 ने वाढ केली आहे, तर दुसरीकडे घरगुती एलपीजी सिलिंडरच्या किमतीत कोणताही बदल केलेला नाही.

त्याच वेळी, मोबाईल वापरकर्त्यांसाठी देखील एक मोठा बदल झाला आहे. दूरसंचार विभागाच्या CNAP प्रणाली अंतर्गत आता अनोळखी नंबरवरून कॉल आल्यावर संबंधित ग्राहकाचे अधिकृत नोंदणीकृत नाव स्क्रीनवर दिसेल. याशिवाय स्थानिक ड्रायव्हर्ससाठी FASTag वार्षिक पास आणि व्यावसायिकांसाठी जीएसटी परतावा आणि रिटर्न प्रक्रियेशी संबंधित बदल देखील अंमलात आले आहेत.

व्यावसायिक एलपीजी सिलिंडर महाग झाला आहे

तेल विपणन कंपन्यांनी 19 किलोच्या व्यावसायिक एलपीजी सिलिंडरच्या किमतीत 17 रुपयांपर्यंत वाढ केली आहे. याचा परिणाम हॉटेल्स, ढाबा आणि रेस्टॉरंट्स तसेच केटरिंग व्यवसायांच्या खर्चावर होऊ शकतो. अशा स्थितीत लग्नसमारंभातील खाण्यापिण्याच्या आणि खानपान सेवांच्या किमतींवर थोडासा परिणाम होऊ शकतो.

मात्र, घरगुती ग्राहकांना दिलासा मिळाला आहे. 14.2 किलो घरगुती एलपीजी सिलिंडरच्या किमतीत कोणताही बदल झालेला नाही आणि त्याचे सध्याचे दर लागू राहतील.

आता जर तुम्हाला अनोळखी नंबरवरून कॉल आला तर तुमचे नाव दिसेल

CNAP म्हणजेच कॉलिंग नेम प्रेझेंटेशन प्रणाली मोबाईल वापरकर्त्यांसाठी नोव्हेंबरपासून सुरू करण्यात आली आहे. दूरसंचार विभागाच्या निर्देशांनुसार, 4G आणि 5G नेटवर्कवरील इनकमिंग कॉल्स कॉलिंग ग्राहकाचे अधिकृत नोंदणीकृत नाव नंबरसह प्रदर्शित करतील.

विशेष म्हणजे यासाठी Truecaller सारखे कोणतेही थर्ड पार्टी ॲप डाउनलोड करण्याची गरज नाही. टेलिकॉम कंपन्या नेटवर्क स्तरावर ही सुविधा देणार आहेत. सिम मिळवताना सबमिट केलेल्या अधिकृत ओळख दस्तऐवजांवर आधारित नाव प्रदर्शित केल्याने स्पॅम कॉल, डिजिटल अटक आणि आर्थिक फसवणूक यांसारख्या प्रकरणांना प्रतिबंध करण्यात मदत होईल अशी अपेक्षा आहे.

FASTag वरून स्थानिक चालकांना दिलासा

राष्ट्रीय महामार्गांवर असलेल्या टोल प्लाझाच्या 20 किलोमीटरच्या परिघात राहणाऱ्या गैर-व्यावसायिक खाजगी वाहन मालकांसाठी स्थानिक FASTag पासची सुविधा सुलभ करण्यात आली आहे.

पात्र स्थानिक रहिवासी आता FASTag द्वारे वार्षिक लोकल पासचा लाभ घेऊ शकतील. यामुळे त्यांना वारंवार टोल भरण्यापासून आणि टोल प्लाझावर रांगेत उभे राहण्यापासून दिलासा मिळेल.

जीएसटी परतावा आणि परतावा प्रक्रिया सुलभ होईल

छोटे व्यापारी आणि निर्यातदारांसाठी जीएसटी प्रणालीतही बदल करण्यात आले आहेत. काही श्रेणींमध्ये जीएसटी परतावा स्वयंचलित मंजूरी प्रणालीशी जोडला गेला आहे. त्याचा उद्देश व्यावसायिकांचा रोख प्रवाह सुधारणे हा आहे.

याशिवाय, वार्षिक उलाढाल ₹ 5 कोटींपेक्षा कमी असलेल्या सूक्ष्म आणि लघु व्यवसायांसाठी GST रिटर्न भरण्याची प्रक्रिया आणखी सुलभ करण्यात आली आहे. यामुळे छोट्या व्यावसायिकांवरील कागदोपत्री प्रक्रियेचा भार कमी होईल, अशी अपेक्षा आहे.

डिजिटल पेमेंट आणि UPI चा प्रचार

मोठ्या रोख व्यवहारांना परावृत्त करण्यासाठी निवडक किरकोळ आणि घाऊक व्यवसायांमध्ये डिजिटल पेमेंटला प्रोत्साहन देण्यात आले आहे. संबंधित क्षेत्रांमध्ये UPI आधारित व्यवहार अनिवार्य आणि सुलभ बनवण्यासंबंधी मार्गदर्शक तत्त्वेही लागू झाली आहेत.

या बदलांचा उद्देश व्यवसायातील पेमेंटची पारदर्शकता वाढवणे आणि डिजिटल व्यवहारांना प्रोत्साहन देणे हा आहे.