अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इराणवर आणखी लष्करी हल्ले करणे सध्या आवश्यक नसल्याचे संकेत दिल्यानंतर मंगळवारी, 10 नोव्हेंबर रोजी जागतिक कच्च्या तेलाच्या किमती सलग दुसऱ्या सत्रात घसरल्या. त्याच्या टिप्पण्यांमुळे मध्य पूर्वेकडील तेल पुरवठ्यात दीर्घकाळापर्यंत व्यत्यय येण्याबद्दल चिंता कमी झाली, ज्यामुळे आंतरराष्ट्रीय क्रूड बेंचमार्कवर खालच्या दिशेने दबाव आला.

ब्रेंट क्रूड फ्युचर्स 70 सेंट्स, किंवा 0.75%, 0246 GMT पर्यंत प्रति बॅरल $91.88 पर्यंत घसरले. यूएस वेस्ट टेक्सास इंटरमीडिएट (WTI) क्रूड फ्युचर्स 78 सेंट्स किंवा 0.90% घसरून प्रति बॅरल $86.07 झाले.

नवीनतम घसरण सोमवारी तीव्र घसरणीनंतर झाली, जेव्हा ब्रेंट क्रूड 5.85% खाली $92.57 प्रति बॅरलवर स्थिरावला.

ट्रम्पच्या टिप्पण्यांनी तेल बाजाराची चिंता कमी केली

कतारसह प्रादेशिक देशांच्या आवाहनानंतर ट्रम्प म्हणाले की ते इराणवर पुढील लष्करी हल्ले थांबवतील.

कतारच्या पंतप्रधानांशी झालेल्या चर्चेनंतर बोलताना ट्रम्प यांनी या टप्प्यावर अतिरिक्त लष्करी कारवाईची शक्यता नसल्याचे संकेत दिले. तथापि, युनायटेड स्टेट्स होर्मुझच्या सामुद्रधुनीमध्ये नौदल नाकेबंदी सुरू ठेवणार असल्याची पुष्टीही त्यांनी केली.

होर्मुझची सामुद्रधुनी हा जगातील सर्वात महत्त्वाचा तेलवाहतूक मार्गांपैकी एक आहे, जो मध्यपूर्वेतील प्रमुख तेल उत्पादकांना आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठांशी जोडतो. या मार्गाद्वारे शिपिंगमध्ये दीर्घकाळापर्यंत व्यत्यय आल्यास जागतिक ऊर्जा पुरवठ्यावर परिणाम होऊ शकतो आणि क्रूडच्या किमती वाढू शकतात.

जरी या प्रदेशात व्यावसायिक शिपिंगवर हल्ले सुरूच राहिले असले तरी, व्यापाऱ्यांनी तेलाच्या किमतींमध्ये जोखीम प्रीमियम वाढवण्याइतकी लक्षणीय वाढ पाहिली नाही.

ब्रेंट क्रूड ऑक्टोबरच्या उच्चांकापासून 22% घसरला

ब्रेंट क्रूड 30 ऑक्टोबर रोजी नोंदवलेल्या प्रति बॅरल $118 या सहा महिन्यांच्या उच्चांकावरून अंदाजे 22% घसरले आहे.

घसरण पुढील लष्करी वाढीच्या शक्यतेबद्दल आणि अधिक स्थिर तेल पुरवठा प्रवाहाच्या संभाव्य पुनर्संचयित करण्याच्या शक्यतेबद्दल बदलत्या अपेक्षा प्रतिबिंबित करते.

तथापि, विश्लेषकांनी सावधगिरी बाळगली आहे की चिरस्थायी डी-एस्केलेशन आणि वॉशिंग्टन आणि तेहरान यांच्यातील कराराच्या मजबूत पुराव्याशिवाय क्रूडच्या किमती प्रति बॅरल $ 90 च्या खाली येऊ शकत नाहीत.

शिपिंग सुरक्षेच्या प्रश्नांचे निराकरण झालेले नाही, विशेषत: होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून जाणाऱ्या जहाजांवर हल्ले सुरूच आहेत.

उच्च ओपेक उत्पादनामुळे पुरवठ्यावर दबाव वाढतो

पुरवठ्यातील घडामोडींनीही तेलाच्या किमती घसरण्यास हातभार लावला आहे.

रॉयटर्सच्या सर्वेक्षणात असे आढळून आले की ऑर्गनायझेशन ऑफ द पेट्रोलियम एक्सपोर्टिंग कंट्रीज (OPEC) च्या तेल उत्पादनात ऑक्टोबरमध्ये वाढ झाली, ज्याचे नेतृत्व सौदी अरेबिया, कुवेत आणि इराकमधून झाले.

निर्यातीवर सतत निर्बंध असूनही ही वाढ झाली आहे, ज्यामुळे जागतिक तेलाचा पुरवठा तुलनेने चांगला समर्थित राहू शकेल अशी अपेक्षा जोडली गेली आहे.

भू-राजकीय चिंता कमी करून उच्च उत्पादनाने क्रूडच्या किमतींवर अतिरिक्त खालीचा दबाव निर्माण केला आहे.

जागतिक बाजारपेठेसाठी तेलाच्या किमतीतील घसरणीचा अर्थ काय आहे

कच्च्या तेलाच्या किमती कमी झाल्याने भारतासह आयात तेलावर मोठ्या प्रमाणावर अवलंबून असलेल्या देशांना काहीसा दिलासा मिळू शकतो. सततच्या घसरणीमुळे इंधन आयात बिलावरील दबाव कमी होऊ शकतो आणि चलनवाढीची चिंता कमी होण्यास मदत होऊ शकते.

तथापि, देशांतर्गत पेट्रोल आणि डिझेलच्या किमतींवर होणारा परिणाम अनेक घटकांवर अवलंबून असेल, ज्यात चलनातील चलन, शुद्धीकरण खर्च, सरकारी कर आणि आंतरराष्ट्रीय क्रूड बेंचमार्कमधील घसरणीचा कालावधी यांचा समावेश आहे.

इराण आणि होर्मुझ सामुद्रधुनीच्या आसपासची परिस्थिती आगामी काळात ऊर्जा बाजारासाठी महत्त्वाची राहील.

सारांश

ब्रेंट क्रूड प्रति बॅरल $91.88 पर्यंत घसरले आणि यूएस डब्ल्यूटीआय $86.07 पर्यंत घसरले कारण ट्रम्पच्या टिप्पण्यांमुळे इराणविरूद्ध पुढील तात्काळ लष्करी कारवाईची अपेक्षा कमी झाली. ब्रेंट त्याच्या ऑक्टोबरच्या उच्चांकावरून अंदाजे 22% घसरला आहे. उच्च ओपेक उत्पादनामुळे पुरवठ्यावर दबाव वाढला आहे, जरी सतत शिपिंग हल्ले आणि यूएस-इराण संबंधांवरील अनिश्चितता हे जागतिक तेल बाजारांसाठी धोके आहेत.

प्रतिमा स्त्रोत